Drabiny

 

Drabina jaka jest, każdy widzi. Dwie podłużnice połączone szczeblami lub stopniami. O czym zatem tu pisać?

 

Mimo, że drabina konstrukcyjnie jest bardzo prostym urządzeniem, to jej wykonanie, materiały i akcesoria mogą być różne. Z drugiej strony jest to sprzęt prosty, a więc stosunkowo tani i zarazem bardzo potrzebny w wielu sytuacjach. Drabiny są niezbędnym sprzętem w przemyśle czy budownictwie, a także przydatne są w każdym domu (nie mylić z mieszkaniem, choć i tu krótkie kilkuszczeblowe drabinki rozstawne mogą się przydać).

Dzięki prostej konstrukcji trudno zaprojektować coś nowego, co wykroczy poza pewien uznany standard. Jednak czasem jest to konieczne, gdyż pojawiają się nowe wymagania prawne, których celem jest przede wszystkim zwiększenie bezpieczeństwa. Marek Banach, ekspert z firmy Krause mówi: – Tak było w przypadku drabin przystawnych – od 1 stycznia 2018 r. wszystkie modele dłuższe niż 3 m muszą być wyposażone w odpowiedniej długości stabilizator.

Na rynku spotyka się drabiny drewniane (raczej nie stosowane w przemyśle), stalowe, aluminiowe oraz z włókna szklanego. Te ostatnie są predestynowane do pracy w środowisku, w którym pracownik może być narażony na porażenie prądem (włókno szklane jest izolatorem). Nie tyle chodzi tu o pracę bezpośrednio przy przewodach pod napięciem, o ile o nieumyślne dotknięcie takich przewodów podczas przenoszenia czy przystawiania drabiny w ich pobliżu. Zwykle taka drabina ma wykonane podłużnice z włókna szklanego, natomiast szczeble lub stopnie są wykonane z aluminium. Gwarantuje to dużą sztywność oraz niską wagę drabiny. Warto też podkreślić, że taka drabina gwarantuje nie tylko podwyższone bezpieczeństwo pracownika, ale – ponieważ jest dielektryczna – zapewnia bezpieczeństwo elektronice znajdującej się w pobliżu, gdyż na takiej drabinie nie gromadzą się ładunki elektrostatyczne. Drabiny z włókna szklanego cieszą się powodzeniem wśród monterów sieci trakcyjnych PKP oraz monterów sieci energetycznych i telekomunikacyjnych.

Drabiny aluminiowe także są lekkie, nie wymagają malowania, są przyjemne w dotyku. Dzięki małej wadze mogą być z łatwością przenoszone, nawet jeśli składają się z kilku części (segmentów).

 

Podstawowe rodzaje drabin

Drabiny można podzielić uwzględniając ich konstrukcję i zastosowanie na drabiny przystawne, rozstawne, ewakuacyjne oraz specjalne/wielofunkcyjne.

Drabinę przystawną – jak sama nazwa wskazuje – przystawia się do ściany, elementu konstrukcyjnego, słupa, itp. Składa się z jednego lub dwóch elementów. Mogą być składane, choć wtedy zaliczyć ją można do drabin specjalnych.

Drabina rozstawna składa się z dwóch rozstawianych elementów, które opierają się jeden o drugi, co zapewnia stabilność. Taką drabinę można wyposażyć w dodatkowy element zamocowany i wysuwany wzdłuż podłużnic jednego elementu podstawy, co pozwala wejść pracownikowi wyżej.

Drabiny ewakuacyjne wykonuje się ze stali, są one przytwierdzone na stałe do ścian budynków lub elementów ich konstrukcji. Mogą być wyposażone w pierścienie zabezpieczające ograniczające możliwość upadku z dużej wysokości.

Wśród rozwiązań specjalnych można wymienić drabiny wielofunkcyjne-przegubowe. Są to drabiny, które mogą być ukształtowane jako przystawne, rozstawne lub pomost (jeśli są wyposażone w odpowiedni podest). Tego typu drabiny mogą być bezpiecznie ustawiane np. na schodach.

Innym rozwiązanie specjalnym są drabiny teleskopowe, w których poszczególne elementy wysuwają się jeden z drugiego, a pojedynczy element może mieć zaledwie wysokość odstępu między szczeblami. Po złożeniu taka drabina jest bardzo łatwa do przechowywania i transportu.

 

Ciekawe konstrukcje

Innowacyjne rozwiązania rodzą się m.in. z potrzeb funkcjonalnych – mówi Marek Banach. – Tak było w przypadku drabiny teleskopowej jezdnej z dużą platformą roboczą, na którą zapotrzebowanie przyszło bezpośrednio z rynku. Specjaliści z branży logistycznej, ale i różnych dziedzin przemysłu, od dawna wskazywali producentom drabin trzy podstawowe cechy, które powinien skupiać jeden produkt. Połączenie dużej platformy roboczej z lekką i mobilną konstrukcją od dawna nie stanowiło problemu, o czym świadczy obecność wielu takich produktów na rynku. Brakowało w nich jednak możliwości regulacji wysokości platformy, tak potrzebnej podczas szeregu prac w zakładzie produkcyjny.

W zastosowaniach przemysłowych dobrze sprawdzają się drabiny pionowe mocowane na stałe do maszyn i urządzeń. Nie wymagają one dużej przestrzeni, a zapewniają bezpieczny dostęp do urządzeń technicznych. Drabiny pionowe są doskonałym rozwiązaniem dla fabryk o gęstej zabudowie parku maszynowego oraz dla wąskich przejść w halach produkcyjnych. Mogą też stanowić bezpieczny dostęp do wysoko położonych platform roboczych lub ciągów komunikacyjnych usytuowanych nad podłożem.

Specjalną konstrukcją jest drabina montażowa wyposażona w kółka lub rolki zamocowane do poziomych belek, które zapewniają drabinie dużą mobilność bez konieczności jej każdorazowego składania i rozkładania. Dzięki temu, że drabina ma swoistego rodzaju „podwozie” może być  wyższa od przeciętnych, gdyż nie ma dużego znaczenia jej zwiększona waga (bo drabina jest przetaczana na kołkach a nie przenoszona). Drabinę taką można oczywiście rozłożyć w przeciwieństwie do pomostu, który jest urządzeniem stałym.

Producenci wśród rozwiązań specjalnych lub dedykowanych wyróżniają także drabiny do cystern oraz drabiny dachowe, Drabiny do cystern także mogą (i zwykle są) wyposażone w moduł z mechanizmem jezdnym oraz balustradę, która zapewnia większe bezpieczeństwo pracownikowi. Drabiny dachowe zapewniają bezpieczną pracę na dachach o różnym nachyleniu.

Drabiny przystawne rozsuwane składają się zwykle z dwóch elementów, z których jeden opiera się na wyższym stopniu drugiego, dzięki czemu uzyskuje się przedłużone urządzenie zapewniające wyższą wysokość pracy. Odmianą drabiny rozsuwanej jest drabina rozsuwana z naciągiem linowym. Jest to mechanizm podobny to tych używanych w wozach strażackich wyposażonych w drabiny. Dzięki zamontowanemu bloczkowi na szczycie dolnego elementu drabiny drugi jest wyciągany za pomocą linki. Spotyka się rozwiązania składające się z 3 elementów.

Specjalne wykonanie drabiny przystawnej to drabina zawieszona regałowa. Drabina taka jest podwieszona na prowadniku (szynie), dzięki czemu łatwo ją przesuwać na boki wzdłuż regału w magazynie.

 

Akcesoria

Dwie podłużnice i szczeble lub stopnie – to najkrótszy opis drabiny. Zatem o przydatności drabiny (poza oczywiście jej długością i wagą) mogą stanowić odpowiednio dobrane akcesoria zwiększające komfort pracy lub bezpieczeństwo.

Półka lub pojemnik zamocowany na szczycie drabiny pozwala na umieszczenie tam narzędzi, akcesoriów, a w przypadku magazynu – umożliwia bezpieczne i wygodne gromadzenie niewielkiej ilości produktów kompletowanych w opakowaniu. Wybrane modele pojemników mogą być mocowane także niżej, na dowolnym szczeblu.

W przypadku pracy pod okapem (np. przy naprawie dachu, który wystaje poza obręb budynku) przydatne mogą być uchwyty dystansowe i specjalne oparcia do ściany. Umożliwiają one odsunięcie szczytu drabiny od ściany, dzięki czemu praca jest znacznie wygodniejsza. Dodatkowo specjalne oparcia lepiej rozkładają ciężar opartej drabiny, dzięki czemu istnieje mniejsze ryzyko uszkodzeń elewacji. Sprzyjają temu także kółka zamontowane na szczycie drabiny przystawnej, dzięki którym łatwiej przesuwać do góry szczyt drabiny po ścianie. Z kolei specjalne profile montowane na szczycie drabiny stabilizują ją, jeśli jest oparta o słup o przekroju okrągłym.

Wszelkiego rodzaju nogi przedłużające do drabin zapewniają stabilność w sytuacjach, kiedy podłoże nie jest w poziomie. Jest to wygodna opcja, kiedy drabina musi być postawiona bokiem do schodów lub krawężnika, a jedna z podłużnic stoi wyżej od drugiej.

Stabilizacji służą także haki do mocowania drabiny np. przy regale. Mogą także służyć do zawieszania drabiny, gdy się z niej nie korzysta.

Jeśli mamy do czynienia z drabiną magazynową, wtedy przydatne są kółka, dzięki którym drabina jest łatwo przesuwana wzdłuż regałów.

Można także zaopatrzyć się w podstawy do drabin rozstawnych (belki i koła), dzięki którym zwykłą drabinę rozstawną zamieniamy praktycznie w podest. Drabiny magazynowe można także wyposażyć w poręcze sprzyjające wygodzie i bezpieczeństwu.

Do drabin wielofunkcyjnych lub składanych można dokupić pomosty, dzięki którym kilkuczęściowe urządzenie można zamienić w rusztowanie.

Z drobnych akcesoriów można wymienić różnego rodzaju stopi antypoślizgowe, haki wbijane w podłoże montowane do podłużnic, odbojniki, haki do wieszania drabin, stabilizatory, rozpórki, a także specjalne dachowe bagażniki samochodowe do przewożenia drabin.

 

Jak dobrze wybrać drabinę?

Wybierając drabinę do wykorzystania w przemyśle, musimy przede wszystkim zwrócić uwagę na jakość wykonania, zgodność z obowiązującymi normami oraz sprawdzić, czy jest przeznaczona do profesjonalnego wykorzystania – mówi Marek Banach. – To ważne, ponieważ w dniu 1 stycznia 2018 roku zostały wprowadzone znaczące zmiany w normie dla drabin PN EN 131 – punkt 2. wprowadza ścisły podział drabin na dwie grupy, uzależnione od rodzaju użytkownika: profesjonaliści oraz osoby prywatne, wykorzystujące drabiny do użytku domowego. Różnią się one konstrukcją, wagą oraz wytrzymałością, np. profili stosowanych w podłużnicach czy szczeblach. Często mają także większy zasięg (wysokość roboczą) oraz większą funkcjonalność, która w przypadku wybranych modeli może być dopasowana do specyficznych wymagań fachowców. Warto sprawdzić także wytyczne dotyczące dopuszczalnego maksymalnego obciążenia drabin profesjonalnych – norma jasno mówi o 150 kg. Tymczasem wiele drabin dostępnych na rynku ma ograniczenia tylko do 120 kg, a jednocześnie są one dedykowane pracom profesjonalnym. Jest to niezgodne z prawem, a w konsekwencji może stwarzać zagrożenie dla użytkownika.

Bardzo ważną sprawą jest właściwe określenie długości drabiny – zbyt krótka może powodować konieczność pracy na jednym z najwyższych szczebli bez podparcia uda, co może grozić upadkiem. Kolejna sprawa to sprecyzowanie, czy drabina ma być wyposażona w szczeble czy stopnie. Drabina ze szczeblami jest niewątpliwie lżejsza, jednak dłuższe korzystanie z takiego urządzenia powoduje dyskomfort stóp. W przypadku długotrwałej pracy lepiej zakupić urządzenie wyposażone w stopnie.

Komfort pracy będzie także zależał do dokupionych akcesoriów. Należy przy tym pamiętać, że nie wszystkie akcesoria będą pasowały do wszystkich drabin (nie są uniwersalne). Warto zatem zakupić taki sprzęt, który można doposażyć w wymagane akcesoria.

W przypadku drabin wysuwanych nie wolno wysuwać ich poza oznaczenia naniesione przez producenta, gdyż grozi to złamaniem drabiny pod obciążeniem, a tym samym stwarza to niebezpieczeństwo dla zdrowia i życia pracownika.

 

Rynek

Drabiny są prostymi urządzeniami, zatem istnieje wielu producentów i dystrybutorów oferujących tego typu sprzęt. Poza hurtowniami zaopatrującymi przemysł można – w przypadku niezbyt wymagających zastosowań – zakupić je w markecie budowlanym, choć w takim przypadku dostępność akcesoriów może być ograniczona.

W Polsce dostępne są urządzenia następujących marek/producentów: Altrex-Lero, ALVE, BAYERSYSTEM, DRABEST, DRABEX, Faraone, HIGHER, KB INWESTYCJE, KRAUSE, Metalkas, Zarges.

 

Autor: Tomasz Kurzacz

Tekst w wersji PDF poniżej lub proszę kliknąć link do pobrania pliku PDF
 

GM_2020_3_24_26_Drabiny
Authors
Tagi

Related posts

Góra
English