Oleje silikonowe

Źródło: CX80 Polska

 

Mówi się o nich, że są to oleje do zastosowań specjalnych, z drugiej jednak strony ich właściwości sprawiają, iż okazują się optymalne w rozmaitych okolicznościach.

 

Silikony to syntetyczne związki zbudowane z atomów krzemu i przyłączonych do nich grup metylowych albo etylowych, a także z atomów tlenu. Mogą występować w postaci olejów, żywic oraz kauczuków. Polimery, z których składają się oleje, mają dość małą masę cząsteczkową, w przeciwieństwie do elementów tworzących strukturę pozostałych silikonów. W związku z tym, że ich ciekła odmiana zawiera grupy metylowe, używana jest tu również nazwa oleje metylosilikonowe. A czy można wyróżnić wśród nich określone rodzaje?

 

Klasyfikacja olejów silikonowych

Chcąc dokonać podziału olejów silikonowych najlepiej przyjąć dwa kryteria, zresztą ściśle ze sobą powiązane, a mianowicie: lepkość oraz sposób zastosowania. Ciekłe polimery krzemoorganiczne produkowane są w różnych wersjach, gdzie lepkość może wynosić 10–10 000 cSt (centystokesów). Natomiast, jak mówi Marcin Grudzień Prezes Zarządu w firmie GORNER, występują pośród nich oleje o typowych właściwościach, a po wymieszaniu ich w odpowiednich proporcjach, uzyskuje się substancję o wymaganej lepkości. Jest to parametr, który podobnie jak gęstość, rozpuszczalność, napięcie powierzchniowe, ciepło właściwe, przewodnictwo cieplne, współczynnik rozszerzalności termicznej, odporność termiczna, temperatura zapłonu, własności dielektryczne i barwienie, powinien zostać wzięty pod uwagę, kiedy trzeba znaleźć optymalny olej. Żeby wybrać najlepsze w danym przypadku rozwiązanie, należy uwzględnić jego przeznaczenie. Czy ma pełnić funkcję oleju lub smaru, a może być składnikiem olejów, smarów, żywic, kauczuków, lakierów, środków do gaszenia albo kosmetyków. A przecież robi się z niego także formy silikonowe, implanty, soczewki kontaktowe, opatrunki. Bywa też przydatny w przemyśle budowniczym, gdzie usprawnia łączenie i uszczelnianie, wchodząc w skład silikonów strukturalnych oraz szczeliw.

Marek Dębiński, kierownik Działu Serwisu Olejowego LOTOS Oil, dodaje, że oleje silikonowe stosowane są jako dielektryki-izolatory i nośniki ciepła w sytuacjach, gdy potrzebne jest solidne rozwiązanie uszczelniające lub impregnujące, a w przypadku bardzo wysokich lepkości jako tzw. poduszki tłumiące drgania. Oleje te sprawdzają się również wówczas, kiedy chodzi o zastosowania specjalne w smarowaniu wielomateriałowych powierzchni z dużym udziałem tworzyw sztucznych. Podsumowując silikony są niezawodne jako: środki smarujące, konserwujące i przeciwpienne, dielektryki, składniki rozmaitych produktów (m. in. przemysł chemiczny, kosmetyczny, spożywczy, farmaceutyczny, motoryzacyjny, włókienniczy). To tylko wstępny i ogólny przegląd zastosowań ciekłych polimerów krzemoorganicznych. Powyższe podziały nie są co prawda bardzo precyzyjne, ale pozwalają zorientować się, że substancje do zadań specjalnych mogą okazać się pożądane we wszystkich gałęziach przemysłu.

 

Wyjątkowe właściwości silikonów

Oleje metylosilikonowe charakteryzują się tym, że ich lepkość tylko nieznacznie zależy od temperatury i to w szerokim zakresie temperatur (od -70°C do 250°C). Tym samym zdecydowanie górują nad olejami mineralnymi, wykazującymi za to mniejszą zależność gęstości od temperatury. Jednak ich lepkość wyraźnie rośnie, gdy temperatura ulega obniżeniu oraz maleje, kiedy robi się cieplej. Silikonowe substancje ciekłe są pod tym względem znacznie bardziej stabilne. Od lepkości z kolei zależy rozpuszczalność. Chlorowane węglowodory (część z nich) oraz toluen, to jedyne substancje, w których rozpuszczają się wszystkie oleje silikonowe. Natomiast te o niższej lepkości rozpuszczają się w eterach (niektórych), wyższych ketonach i alkoholach. Niższe alkohole, wyższe węglowodory, inne oleje, woski czy woda w ogóle nie tworzą roztworów z silikonami.

Tomasz Dygant – Dyrektor Handlowy w firmie LUBRICANT Polska podkreśla, że niezwykle wysoka stabilność termiczna i odporność na utlenianie (do 200°C) sprawiają, iż silikony mogą być wykorzystywane w niskich i wysokich temperaturach, np. jako smary do łożysk wentylatorów pieców lub jako pasty do radiatorów do usuwania ciepła z elementów elektrycznych. Substancje silikonowe, które w większości przypadków nie wykazują szkodliwości dla zdrowia ludzkiego, są chętnie wybierane przez przedsiębiorstwa działające w przemyśle spożywczym i farmaceutycznym. Z kolei dobra wodoodporność powoduje, że tego rodzaju produkty mogą być używane do smarowania styków elektrycznych. Warto podkreślić, że silikony są kompatybilne z wieloma tworzywami sztucznymi i elastomerami, dlatego stosuje się je również w systemach mechatronicznych w przemyśle motoryzacyjnym, do smarowania tworzyw sztucznych, metali oraz do montażu i uszczelniania materiałów gumowych. Niskie napięcie powierzchniowe syntetycznych polimerów (ok. 20 mN/m) czyni z nich pożądany dodatek przeciwpienny. Równocześnie zaledwie jedna kropla silikonu może zniszczyć materiał nakłady na powierzchnię karoserii samochodu przed lakierowaniem.

 

Jak ocenić jakość oleju

Kiedy wiadomo już jakie parametry powinien posiadać w danym przypadku olej silikonowy, należy dowiedzieć się jak sprawdzić jego jakość. Żeby ją ocenić, trzeba mieć dostęp do informacji dotyczących właściwości fizycznych i chemicznych produktu. Szczególnie istotne są lepkość, temperatura krzepnięcia oraz temperatura zapłonu, która jest tym wyższa, im większą lepkość ma olej. W jego karcie charakterystyki można znaleźć wartości wszystkich innych parametrów, jak również opis wyglądu – stan skupienia, kolor, zapach. Co jeszcze powinno zostać ujęte w takim dokumencie? Na pewno potwierdzenie zgodności z odpowiednimi przepisami, opis zagrożeń jakie niesie ze sobą korzystanie z substancji – jak im zapobiegać i jak się zachować, gdy któreś z nich wystąpi, informację na temat unieszkodliwiania odpadów. Oczywiście im szerszą posiada się wiedzę na temat silikonów, tym sprawniej można zweryfikować informacje dotyczące konkretnego oleju. Jego jakość z kolei nie pozostanie bez wpływu na procesy produkcyjne czy wytwarzane produkty. Naprawdę warto zadbać o to, aby był on zdecydowanie pozytywny.

W razie czego zawsze można zwrócić się o pomoc do producenta lub dystrybutora olejów silikonowych. Powinni wyjaśnić, który z nich sprawdzi się najlepiej jeżeli ma być zastosowany tu i tu, a także wskazać pozycje wyróżniające się wysoką jakością. Tylko czy można mieć pewność, że zachwalane silikony faktycznie okażą się niezawodne? Przecież każdej firmie, która posiada je w swojej ofercie zależy na tym, żeby sprzedawały się w dużych ilościach. Jeśli jednak chce się rozwijać i cieszyć z wysokich dochodów, nie powinna skupiać się tylko na podliczaniu ile sztuk oleju zostało zakupionych czy zamówionych. Zwiększenie rozpoznawalności marki, dobra opinia w branży, zdobycie pełnego zaufania klientów – tego typu kwestie są niezwykle istotne i każde przedsiębiorstwo oferujące oleje metylosilikonowe, powinno mieć je na względzie. Tym bardziej, że tego rodzaju produkty te stają się coraz popularniejsze.

 

Autor: Sabina Frysztacka

Tekst w wersji PDF poniżej lub proszę kliknąć link do pobrania pliku PDF

GM_2020_1_28_29_Oleje

 

Authors

Related posts

Góra
English