Wymagania dla przedsiębiorców wynikające z dyrektywy Seveso III – najnowsze zmiany

power plant by night


4 lipca 2012 roku została przyjęta Dyrektywa Parlamentu Europejskiego 2012/18/UE, która dotyczy kontroli zagrożeń awariami związanymi z substancjami niebezpiecznymi (SEVESO III). Zastąpiła ona dotychczasową dyrektywę SEVESO II. Termin wejścia w życie nowych zapisów upłynął 31 maja 2015 roku, a zakłady o dużym i zwiększonym ryzyku będą musiały przystosować się do nowych wymogów do 1 czerwca 2016 roku.

Jak podaje Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej, w Polsce działa około 200 zakładów o zwiększonym ryzyku i około 160 zakładów o dużym ryzyku. To właśnie przede wszystkim ich dotyczy dyrektywa SEVESO i jej ostatnie zmiany. Według raportów przygotowywanych przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska w naszym kraju w roku 2013 (niestety, nie ma jeszcze danych z 2014 roku) doszło do 30 zdarzeń o znamionach poważnej awarii w zakładach o dużym ryzyku, a w zakładach o zwiększonym ryzyku miały miejsca 3 zdarzenia, co oznacza, że w takich przedsiębiorstwach doszło do 39,3% wszystkich awarii, jakie nastąpiły w 2013 roku na terenie zakładów przemysłowych (były to m.in. wyciek stężonego kwasu azotowego, wyciek ciężkiego oleju opałowego i skażenie nim gruntu, pożar etylenu). Zmiany przyjęte w dyrektywie SEVESO III mają za zadanie jeszcze bardziej poprawić bezpieczeństwo funkcjonowania zakładów przechowujących substancje niebezpieczne i używających ich w procesie produkcji oraz zapewnić jeszcze większą kontrolę zagrożeń poważnymi awariami związanymi z tymi substancjami. Działające już zakłady przemysłowe dostały czas do 1 czerwca 2016 roku, aby dostosować się do nowych wymogów. Mogą to zrobić we własnym zakresie lub skorzystać ze wsparcia jednej z profesjonalnych jednostek certyfikujących, np. www.dekra-certification.com.pl.


Zmiany w SEVESO III

Dyrektywa SEVESO, wraz z późniejszymi zmianami, obowiązuje na terenie całej Unii Europejskiej od roku 1982. Nazwę przyjęto od włoskiej miejscowości w Lombardii, gdzie w 1976 roku doszło do potężnej katastrofy. Na skutek wybuchu w zakładzie chemicznym do atmosfery wydostały się ogromne ilości toksycznych substancji, a 2000 osób zostało poszkodowanych.

Zapisy w dyrektywie SEVESO III wprowadziły zmiany w klasyfikacji substancji niebezpiecznych i rozszerzyły ich listę o 14 nowych pozycji, a także zwiększyły wartości progowe tych substancji. Nowa wersja dyrektywy dostosowuje również przepisy do Konwencji z Aarhus o dostępie do informacji. Dyrektywa SEVESO III klasyfikuje zakłady według poziomu ryzyka wystąpienia w nich awarii (przedsiębiorstwa o podwyższonym i wysokim ryzyku), nakładając na te zakłady precyzyjnie określone obowiązki operacyjne oraz sprawozdawcze.

Dyrektywa SEVESO III wymusza na krajach członkowskich konieczność regularnego kontrolowania zakładów o podwyższonym ryzyku nie rzadziej niż co 3 lata, a o dużym ryzyku – raz w roku. Przedsiębiorstwo musi przesłać do Państwowej Straży Pożarnej zgłoszenie o przechowywaniu niebezpiecznych substancji w terminie do 3 miesięcy od daty zakwalifikowania zakładu do grupy podwyższonego lub wysokiego ryzyka, a w przypadku nowych zakładów należy dokonać takiego zgłoszenia najpóźniej 30 dni przed zakończeniem jego budowy. Tym samym każda zmiana w procesie produkcji lub w sposobie przechowywania substancji chemicznych musi zostać zgłoszona przynajmniej 2 tygodnie przed wprowadzeniem tej zmiany. To jednak nie wszystkie obowiązki, jakim będzie musiał sprostać przedsiębiorca w związku z wejściem w życie dyrektywy SEVESO III.

 

Polityka zapobiegania poważnym awariom (PZPA)

Jednym z wymogów nowej dyrektywy (zgodnie z art. 8.1, załącznik III) wobec zakładów o podwyższonym i wysokim ryzyku wystąpienia awarii jest konieczność przygotowania polityki zapobiegania poważnym awariom (PZPA), a następnie wdrożenie jej. Taki dokument powinien zostać sporządzony z zachowaniem jak największej staranności i musi zawierać rozwiązania, które zapewniają nie tylko wysoki poziom ochrony ludzi, ale również środowiska naturalnego. PZPA musi zawierać także informacje na temat kroków podjętych na rzecz stałej poprawy kontroli zagrożeń, zapisy na temat odpowiedzialności osób zarządzających zakładem oraz powinien określać zasady działania prowadzącego przedsiębiorstwo. Dokument taki, sporządzony w formie pisemnej, musi być nie tylko co 5 lat aktualizowany, ale również przesyłany do Państwowej Straży Pożarnej oraz do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska.

 

Raport o bezpieczeństwie (RoB)

Podobnie jak w poprzedniej wersji dyrektywy SEVESO III ogranicza konieczność przygotowania i wdrożenia raportu o bezpieczeństwie (RoB) tylko do zakładów o dużym ryzyku i przewiduje jego aktualizację co 5 lat. Dodatkowo SEVESO III wprowadziła konieczność przygotowania przez zakłady scenariuszy możliwych poważnych awarii, czego nie było w poprzedniej dyrektywie. W raporcie o bezpieczeństwie muszą zostać określone obowiązki pracowników, którzy podejmują działania w przypadku wystąpienia awarii, powinien zostać przedstawiony program szkolenia zatrudnionych na temat zarządzania ryzykiem wystąpienia awarii przemysłowych, muszą pojawić się informacje o monitorowaniu zagrożeń, a także o działaniach na wypadek wystąpienia zdarzeń nieprzewidzianych. Taki raport należy przedłożyć do akceptacji Państwowej Straży Pożarnej oraz Wojewódzkiemu Inspektoratowi Ochrony Środowiska do roku od zakwalifikowania zakładu do grupy o dużym ryzyku.

 

Wewnętrzne plany operacyjno-ratownicze (POR)

Dyrektywa SEVESO III, podobnie jak jej poprzednia wersja, w przypadku zakładów o dużym ryzyku przewiduje również konieczność sporządzenia wewnętrznych planów operacyjno-ratowniczych (POR) oraz dostarczenia informacji, które potrzebne będą do wykonania zewnętrznych planów operacyjno-ratowniczych przez właściwe organy. Wewnętrzne plany muszą uwzględniać informacje na temat środków, jakie mogą zostać zastosowane w zakładzie, by zapobiec awarii. Plany te należy przedłożyć wojewódzkiemu komendantowi Państwowej Straży Pożarnej w ciągu roku od zakwalifikowania się zakładu do grupy o dużym ryzyku. Dodatkowo co 3 lata należy przećwiczyć realizację tego planu.

Zmiany w dyrektywie SEVESO idą, przede wszystkim, w kierunku jeszcze większego zapewnienia bezpieczeństwa i jeszcze lepszej kontroli zagrożeń wynikających z poważnych awarii związanych z substancjami niebezpiecznymi, a także wymuszają na państwach członkowskich stosowanie dotkliwych sankcji w przypadku naruszenia zapisów SEVESO III. Działające już zakłady przemysłowe otrzymały czas do 1 czerwca 2016 r., by wdrożyć nowe wymogi i przedstawić odpowiednie dokumenty właściwym organom.

Authors

Related posts

Góra
English